खिरणी (Khirni) – सिद्धनाथ नर्सरी, अनवली

नावे (Names)

• मराठी नाव: खिरणी
• हिंदी नाव: खिरनी
• इंग्रजी नाव: Khirni Tree
• Botanical नाव: Manilkara hexandra (कुल: Sapotaceae)

उगम व वितरण

मूलतः भारत व श्रीलंका. महाराष्ट्रातील कोरडे व अर्धकोरडे प्रदेश, तसेच उद्यान व बागांमध्ये आढळतो.

वनस्पती रचना व वाढ माहिती

सदाहरित मध्यम ते मोठा वृक्ष, 10–15 मीटर उंच. पाने लांबट, फुले पिवळसर, फळ गोडसर व खाद्य. लाकूड टिकाऊ व औषधी उपयोगासाठी प्रसिद्ध.

आयुर्वेदिक व औषधी उपयोग

• फळे पचन सुधारण्यासाठी आणि खाण्यास योग्य
• जळजळ व त्वचारोगांमध्ये उपयोग
• लाकूड औषध व व्यापारिक उपयोगासाठी उपयुक्त

पर्यावरणीय व शोभेचे महत्त्व

• छायादार वृक्ष, जमिनीची निचरा व्यवस्थापनास मदत
• उद्यान व बागा सजावटीस उपयुक्त
• पक्षी व कीटकांचे अधिवास